Tiêu chuẩn cáp ngầm và ống luồn cáp ngầm đúng quy chuẩn kỹ thuật

Hệ thống điện ngầm hóa đòi hỏi sự tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn kỹ thuật đối với cả cáp lực và vật tư bảo vệ. Từ cấu tạo cáp, khả năng cách điện, cấp điện áp đến độ bền cơ học của ống luồn và độ sâu chôn ngầm, mỗi yếu tố đều ảnh hưởng trực tiếp đến mức độ an toàn và tuổi thọ công trình.

Bài viết này sẽ tổng hợp những tiêu chuẩn cáp ngầm quan trọng, đồng thời phân tích vai trò của ống luồn cáp ngầm và các yêu cầu thi công nhằm bảo vệ hệ thống hạ tầng điện lực trước những tác động từ môi trường đất và tải trọng bên ngoài.

1. Tổng quan về tiêu chuẩn cáp ngầm và yêu cầu kỹ thuật chung

Tiêu chuẩn cáp ngầm là hệ thống các yêu cầu kỹ thuật được áp dụng trong quá trình thiết kế, sản xuất, lựa chọn, lắp đặt và kiểm tra cáp điện đi ngầm. Việc tuân thủ các tiêu chuẩn này giúp đảm bảo cáp đáp ứng điều kiện vận hành, hạn chế nguy cơ hư hỏng và nâng cao độ an toàn cho toàn bộ mạng lưới điện.
 

1.1. Tầm quan trọng của việc tuân thủ tiêu chuẩn kỹ thuật hạ tầng ngầm

Khác với đường dây điện trên không, cáp ngầm được lắp đặt bên dưới mặt đất, trong hào kỹ thuật hoặc hệ thống ống bảo vệ. Trong quá trình sử dụng, hệ thống có thể chịu ảnh hưởng từ độ ẩm, sự thay đổi nhiệt độ, hóa chất trong đất, áp lực của phương tiện giao thông và các hoạt động đào đắp công trình.

Nếu lựa chọn cáp không phù hợp hoặc thi công sai quy cách, hệ thống có thể gặp phải nhiều sự cố như:

• Suy giảm khả năng cách điện: Độ ẩm, nước xâm nhập hoặc tác động cơ học có thể làm hư hại lớp cách điện, tăng nguy cơ rò điện và phóng điện.

• Hư hỏng lớp vỏ bảo vệ: Áp lực đất, đá sắc nhọn hoặc hoạt động thi công gần tuyến cáp có thể gây nứt, móp hoặc biến dạng vỏ cáp.

• Sự cố ngắn mạch: Khi lớp cách điện bị suy giảm hoặc hư hỏng, nguy cơ chạm chập giữa các pha hoặc với đất có thể tăng lên.

• Gián đoạn cấp điện: Sự cố trên tuyến cáp ngầm thường khó xác định vị trí và tốn nhiều thời gian, chi phí để đào kiểm tra, sửa chữa.

1.2. Các tiêu chuẩn quốc gia và quốc tế phổ biến

Tại Việt Nam, hệ thống cáp ngầm cần được thiết kế và thi công theo các tiêu chuẩn quốc gia (TCVN), quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN) và tiêu chuẩn quốc tế được viện dẫn trong hồ sơ thiết kế. Tùy cấp điện áp, mục đích sử dụng và điều kiện công trình, một số tiêu chuẩn quan trọng cần tham khảo gồm:

• TCVN 5935-1:2013 – Cáp điện có cách điện dạng đùn và phụ kiện cáp điện dùng cho điện áp danh định 1 kV và 3 kV

Tiêu chuẩn này quy định yêu cầu về kết cấu, kích thước và thử nghiệm đối với cáp điện có cách điện dạng đùn, sử dụng ở cấp điện áp danh định 1 kV (Um = 1,2 kV) và 3 kV (Um = 3,6 kV). Đây là cơ sở kỹ thuật để đánh giá chất lượng các loại cáp điện hạ áp và một số cấp điện áp thấp hơn trong phạm vi áp dụng.

• TCVN 5935-2:2013 – Cáp điện có cách điện dạng đùn và phụ kiện cáp điện dùng cho điện áp danh định từ 6 kV đến 30 kV

Tiêu chuẩn quy định yêu cầu về kết cấu, kích thước và thử nghiệm đối với cáp điện có cách điện dạng đùn, sử dụng cho cấp điện áp danh định từ 6 kV (Um = 7,2 kV) đến 30 kV (Um = 36 kV). Đây là tiêu chuẩn quan trọng đối với nhóm cáp trung áp sử dụng trong lưới điện phân phối và các hệ thống lắp đặt công nghiệp.

• IEC 60502-2 – Tiêu chuẩn quốc tế về cáp điện trung áp

IEC 60502-2 quy định yêu cầu về kết cấu, kích thước và thử nghiệm đối với cáp điện có cách điện dạng đùn, sử dụng ở cấp điện áp danh định từ 6 kV đến 30 kV. Tiêu chuẩn được áp dụng rộng rãi cho các hệ thống lắp đặt cố định như mạng lưới phân phối điện và công trình công nghiệp.

• IEC 60840 – Tiêu chuẩn quốc tế về cáp điện cao áp

Cần phân biệt IEC 60840 với IEC 60502-2. IEC 60840 quy định phương pháp thử và yêu cầu đối với hệ thống cáp điện có cách điện dạng đùn, sử dụng ở cấp điện áp danh định trên 30 kV (Um = 36 kV) đến 150 kV (Um = 170 kV). Vì vậy, tiêu chuẩn này phù hợp với nhóm cáp điện cao áp, không phải nhóm cáp trung áp 6–30 kV.

• TCCS 17:2021/EVN – Tiêu chuẩn cơ sở về cáp ngầm trung áp và phụ kiện

Đối với các công trình thuộc hệ thống điện của EVN, cần tham khảo các tiêu chuẩn cơ sở và yêu cầu kỹ thuật do EVN ban hành hoặc viện dẫn trong hồ sơ mua sắm, thiết kế và nghiệm thu.

Theo thông tin kỹ thuật được cung cấp, TCCS 17:2021/EVN đề cập đến cáp ngầm trung áp 22 kV, 35 kV và phụ kiện, với giới hạn nhiệt độ ruột dẫn tối đa 90°C khi vận hành bình thường và 250°C khi ngắn mạch trong thời gian tối đa 5 giây. Các giới hạn này cần được đối chiếu với đúng phiên bản tài liệu TCCS, chủng loại cáp và điều kiện thử nghiệm trước khi sử dụng làm căn cứ nghiệm thu.

• TCVN 7997:2009 – Cáp điện lực đi ngầm trong đất – Phương pháp lắp đặt

Đây là tiêu chuẩn quy định phương pháp lắp đặt cáp điện lực có điện áp làm việc không vượt quá 7.000 V đi ngầm trong đất. Phạm vi áp dụng bao gồm cáp đặt trực tiếp trong đất và cáp lắp đặt trong hệ thống đường ống.

• TCVN 9208:2012 – Lắp đặt cáp và dây dẫn điện trong các công trình công nghiệp

Tiêu chuẩn quy định yêu cầu kỹ thuật về lắp đặt cáp và dây dẫn điện dùng với điện áp xoay chiều đến 24 kV và điện áp một chiều đến 1.500 V trong các công trình công nghiệp. Phạm vi lắp đặt bao gồm khay cáp, thang cáp, hộp cáp, ống luồn dây, rãnh cáp, hầm cáp, khối ống cáp và phương pháp chôn dưới đất.

Ngoài ra, QCVN 26:2025/BCT về kỹ thuật điện – hệ thống lưới điện là quy chuẩn cần được xem xét khi thiết kế, xây dựng và vận hành các tuyến cáp thuộc phạm vi điều chỉnh. Chủ đầu tư và đơn vị thi công cần xác định đúng tiêu chuẩn, quy chuẩn áp dụng theo cấp điện áp và loại công trình.

1.3. Tiêu chuẩn về cấu tạo và kết cấu cáp ngầm

Cáp điện lực ngầm thường có cấu tạo nhiều lớp, mỗi lớp đảm nhiệm một chức năng riêng nhằm đảm bảo khả năng truyền tải điện, cách điện và bảo vệ cáp trong môi trường lắp đặt.

Tùy cấp điện áp và yêu cầu sử dụng, cáp có thể sử dụng ruột dẫn bằng đồng hoặc nhôm, kết hợp với lớp cách điện PVC, EPR, HEPR hoặc XLPE. Một số dòng cáp trung áp còn có lớp bán dẫn, màn chắn kim loại và kết cấu chống thấm chuyên dụng.

Cáp ngầm hạ thế:

Cáp hạ thế thường sử dụng các cấp điện áp danh định như:

• 0,6/1 (1,2) kV.

• 1,8/3 (3,6) kV đối với một số ứng dụng và chủng loại cáp phù hợp.

Lớp cách điện có thể được chế tạo từ PVC, EPR, HEPR hoặc XLPE tùy theo tiêu chuẩn sản xuất và điều kiện vận hành. Trong đó, XLPE có khả năng chịu nhiệt và đặc tính điện môi tốt, thường được sử dụng trong nhiều loại cáp điện lực.

Khi lựa chọn cáp hạ thế, cần quan tâm đến tiết diện ruột dẫn, dòng tải cho phép, điều kiện tản nhiệt, phương pháp lắp đặt và khả năng chịu tác động của môi trường.

Cáp ngầm trung thế:

Cáp trung thế thường sử dụng các cấp điện áp danh định từ 3,6/6 (7,2) kV đến 18/30 (36) kV, tùy loại cáp và yêu cầu của hệ thống điện.

Khác với cáp hạ thế thông thường, cáp trung thế thường có kết cấu phức tạp hơn với các lớp chức năng chuyên biệt:

• Ruột dẫn điện: Sử dụng đồng hoặc nhôm, có thể là ruột dẫn cấp 2 theo tiêu chuẩn tương ứng. Một số thiết kế có cấu trúc chống thấm dọc nhằm hạn chế nước lan truyền dọc lõi cáp.

• Lớp bán dẫn trên ruột dẫn: Giúp tạo bề mặt điện trường đồng đều, hạn chế tập trung điện trường tại các điểm không đồng nhất.

• Lớp cách điện: Thường sử dụng XLPE hoặc vật liệu cách điện phù hợp với cấp điện áp.

• Lớp bán dẫn ngoài cách điện: Được bố trí để kiểm soát điện trường tại bề mặt ngoài của lớp cách điện.

• Màn chắn kim loại: Có chức năng kiểm soát điện trường, dẫn dòng điện dung và dòng sự cố theo thiết kế nối đất.

• Lớp giáp và vỏ bảo vệ ngoài: Tăng khả năng chống tác động cơ học, độ ẩm và các yếu tố môi trường.

Không phải tất cả cáp trung thế đều có cấu tạo giống nhau. Số lớp, vật liệu và kết cấu chống thấm cần được xác định theo tiêu chuẩn áp dụng, yêu cầu của đơn vị điện lực và điều kiện lắp đặt thực tế.

2. Vai trò và tiêu chuẩn kỹ thuật của ống luồn cáp ngầm

Bên cạnh chất lượng cáp điện, vật tư bảo vệ cũng là yếu tố quan trọng quyết định độ bền của hệ thống hạ tầng ngầm. Trong đó, ống luồn cáp ngầm có chức năng bao bọc, định hướng tuyến cáp và hạn chế tác động cơ học từ môi trường xung quanh.

2.1. Sự cần thiết của ống luồn cáp ngầm trong thi công

Ống luồn cáp ngầm là hệ thống ống chuyên dụng được lắp đặt dưới đất hoặc trong hào kỹ thuật để bảo vệ và tạo đường dẫn cho cáp điện. Tùy thiết kế, cáp có thể được luồn trong ống ngay từ đầu hoặc kéo qua ống sau khi hệ thống đường ống đã hoàn thiện. Việc sử dụng ống bảo vệ mang lại nhiều lợi ích thiết thực:

• Hạn chế tác động cơ học: Ống giúp giảm nguy cơ cáp bị đè ép, va đập hoặc tổn thương do đá, vật cứng và các hoạt động thi công bên ngoài.

• Hạn chế tiếp xúc trực tiếp với đất: Thành ống tạo lớp ngăn cách giữa cáp và môi trường đất, giảm nguy cơ tiếp xúc với độ ẩm, bùn đất và một số tác nhân hóa học.

• Hỗ trợ chống thấm cho tuyến cáp: Khi sử dụng ống, phụ kiện và mối nối có thiết kế kín phù hợp, hệ thống có thể hạn chế nước và tạp chất xâm nhập. Tuy nhiên, không phải mọi loại ống đều có khả năng chống thấm tuyệt đối.

• Thuận tiện cho việc kéo và thay thế cáp: Hệ thống ống được bố trí đúng kỹ thuật giúp việc kéo cáp, bổ sung hoặc thay thế cáp thuận lợi hơn mà không cần đào lại toàn bộ tuyến.

• Duy trì hướng tuyến ổn định: Ống giúp cố định đường đi của cáp, thuận tiện cho công tác quản lý, kiểm tra và bảo trì hạ tầng ngầm.

Cần lưu ý, ống luồn cáp không thay thế hoàn toàn lớp cách điện và vỏ bảo vệ của cáp. Đây là lớp bảo vệ bổ sung, phối hợp với kết cấu cáp để nâng cao độ an toàn cho công trình.

2.2. Các loại ống luồn cáp ngầm phổ biến hiện nay

Tùy theo điều kiện địa hình, tải trọng và phương án thi công, các công trình có thể sử dụng nhiều loại ống luồn cáp khác nhau. Trong đó, ống nhựa HDPE gân xoắn và ống nhựa thành phẳng là hai dòng sản phẩm được ứng dụng phổ biến.

Ống nhựa HDPE gân xoắn chịu lực cao

Ống HDPE gân xoắn được sản xuất từ nhựa Polyethylene tỷ trọng cao, có cấu trúc thành ống dạng gân xoắn. Thiết kế này giúp tăng độ cứng vòng và khả năng chịu biến dạng dưới tác động của lực nén, đồng thời vẫn duy trì tính linh hoạt nhất định khi thi công. 

Ống HDPE gân xoắn thường được sử dụng trong hệ thống bảo vệ cáp điện lực, cáp viễn thông và các công trình hạ tầng kỹ thuật ngầm. Tuy nhiên, cần lựa chọn đúng sản phẩm có chỉ tiêu cơ lý phù hợp với tải trọng thiết kế, không nên đánh giá khả năng chịu lực chỉ dựa trên hình dạng gân xoắn.

Ống nhựa thành phẳng chuyên dụng

Ống nhựa thành phẳng có bề mặt bên trong tương đối nhẵn, thường được sử dụng làm đường dẫn và bảo vệ cáp trong các công trình điện, viễn thông và hạ tầng kỹ thuật.

Tùy vật liệu và thiết kế, ống thành phẳng có thể được sản xuất từ HDPE, PVC hoặc các loại nhựa kỹ thuật khác. Khi lựa chọn, cần kiểm tra rõ mục đích sử dụng và khả năng chịu lực của sản phẩm.

2.3. Tiêu chuẩn kỹ thuật về độ dày và khả năng chịu lực

Độ dày thành ống và khả năng chịu lực là hai yếu tố quan trọng khi lựa chọn ống luồn cáp ngầm. Nếu thành ống quá mỏng hoặc không đáp ứng tải trọng thiết kế, ống có thể bị móp, biến dạng hoặc nứt vỡ trong quá trình thi công và sử dụng. Một số chỉ tiêu cần quan tâm gồm:

Khả năng chịu nén cơ học:

Đây là khả năng chống lại lực ép từ đất, vật liệu lấp và tải trọng phương tiện giao thông truyền xuống. Với tuyến ống đặt dưới lòng đường, cần lựa chọn sản phẩm có cấp chịu lực phù hợp và tính toán kết cấu nền, lớp bảo vệ cũng như độ sâu chôn ống.

Độ dày thành ống và kích thước hình học:

Cần kiểm tra đường kính ngoài, đường kính trong, chiều dày thành ống và độ đồng đều của sản phẩm. Đường kính trong phải đủ lớn để kéo cáp thuận lợi, tránh ma sát quá mức hoặc làm hư hại lớp vỏ cáp.

Khả năng chịu va đập và chống biến dạng:

Trong quá trình vận chuyển, lắp đặt và lấp đất, ống có thể chịu va chạm từ dụng cụ thi công hoặc vật liệu xây dựng. Vì vậy, cần lựa chọn sản phẩm có khả năng chịu va đập và duy trì hình dạng theo yêu cầu kỹ thuật.

Bán kính uốn cong:

Đối với ống mềm hoặc ống HDPE gân xoắn, bán kính uốn phải nằm trong giới hạn cho phép của nhà sản xuất. Không nên uốn quá gấp vì có thể làm biến dạng tiết diện, gây cản trở quá trình kéo cáp.

Đặc tính bề mặt bên trong:

Bề mặt trong nhẵn và ít gờ sắc giúp giảm ma sát, hạn chế trầy xước vỏ cáp khi kéo qua ống. Có thể sử dụng dây mồi kéo cáp và các biện pháp hỗ trợ phù hợp với chiều dài tuyến.

Để đánh giá khả năng đáp ứng yêu cầu kỹ thuật, cần căn cứ vào tiêu chuẩn áp dụng, kết quả thử nghiệm và hồ sơ chất lượng của từng sản phẩm. TCVN 7417-1:2010 là một trong những tiêu chuẩn tham khảo về yêu cầu và phương pháp thử đối với hệ thống ống dùng cho lắp đặt cáp trong phạm vi áp dụng của tiêu chuẩn.

3. Quy chuẩn lắp đặt và thi công hệ thống cáp ngầm, ống luồn chuẩn kỹ thuật

Bên cạnh việc lựa chọn cáp và ống bảo vệ đạt yêu cầu, quá trình thi công cũng cần tuân thủ hồ sơ thiết kế, tiêu chuẩn lắp đặt và quy định về an toàn điện. Các bước thực hiện phải đảm bảo tuyến cáp được bảo vệ phù hợp, không bị hư hại trong quá trình kéo và lấp đất.

3.1. Tiêu chuẩn về độ sâu chôn cáp và kích thước ống luồn

Độ sâu chôn cáp ngầm là thông số cần được tính toán dựa trên cấp điện áp, phương pháp lắp đặt, loại ống bảo vệ, tải trọng phía trên và điều kiện địa chất.

Theo TCVN 7997:2009:

Tiêu chuẩn này áp dụng cho cáp điện lực đi ngầm trong đất có điện áp làm việc không vượt quá 7.000 V, bao gồm cáp đặt trực tiếp trong đất và cáp lắp đặt trong hệ thống đường ống.

• Đối với cáp đặt trực tiếp trong đất, tiêu chuẩn quy định độ sâu của vật liệu bảo vệ như máng, tấm bảo vệ hoặc cáp có vỏ kim loại bảo vệ phải đạt:

• Tối thiểu 1,2 m tại những vị trí có thể chịu lực ép của phương tiện giao thông hoặc vật nặng khác.

• Tối thiểu 0,6 m tại những vị trí khác.

Đây là yêu cầu áp dụng cho trường hợp cáp đặt trực tiếp trong đất theo điều kiện nêu trong tiêu chuẩn, không nên hiểu là quy định chung cho mọi tuyến cáp đặt trong ống. 

Theo QCVN 26:2025/BCT:

Đối với các tuyến cáp thuộc phạm vi điều chỉnh của quy chuẩn kỹ thuật về hệ thống lưới điện, độ sâu chôn cáp tối thiểu được quy định theo cấp điện áp. Bảng dưới đây thể hiện các mức độ sâu được nêu trong quy chuẩn:

Đối với một số trường hợp tuyến cáp đi gần tòa nhà hoặc kết cấu ngầm với chiều dài dưới 5 m, quy chuẩn có quy định cho phép giảm độ sâu xuống 0,5 m nếu có biện pháp bảo vệ chống tác động cơ học theo yêu cầu. Việc áp dụng phải căn cứ vào đúng điều kiện và phạm vi quy định, không tự ý giảm độ sâu theo kinh nghiệm thi công.

Như vậy, khi thiết kế độ sâu chôn cáp cần xác định rõ cấp điện áp và phương pháp lắp đặt. Không nên lấy mức 0,6 m hoặc 1,2 m của TCVN 7997:2009 để thay thế các mức độ sâu theo cấp điện áp trong quy chuẩn chuyên ngành.

Yêu cầu về kích thước đường ống theo TCVN 7997:2009:

• Khi lựa chọn đường kính ống luồn, cần đảm bảo không gian bên trong đủ để kéo cáp thuận lợi, hạn chế ma sát và tránh làm hư hại lớp vỏ cáp.

• Khi trong ống chỉ lắp đặt một cáp, đường kính trong của ống cần lớn hơn hoặc bằng 1,5 lần đường kính ngoài của cáp.

• Khi trong ống lắp đặt từ hai cáp trở lên, đường kính trong của ống cần lớn hơn hoặc bằng 1,5 lần đường kính của hình tròn ngoại tiếp các cáp được gom lại.

Đây là giá trị chuẩn về kích thước ống theo tiêu chuẩn. Trong trường hợp tuyến ống thẳng và lực kéo nằm trong giới hạn cho phép của cáp, tiêu chuẩn có nêu điều kiện xem xét không cần áp dụng các giá trị chuẩn này. Khi thiết kế thực tế, vẫn cần tính toán lực kéo, bán kính uốn và điều kiện thi công để lựa chọn kích thước phù hợp.

3.2. Biện pháp thi công lắp đặt ống luồn và rải cáp

Thi công hệ thống cáp ngầm cần được thực hiện theo trình tự nhằm hạn chế hư hỏng ống, cáp và đảm bảo khả năng vận hành lâu dài. Quy trình cơ bản thường gồm các bước sau:

Bước 1: Định vị tuyến và đào hào kỹ thuật

Căn cứ vào bản vẽ thiết kế để xác định vị trí, chiều rộng và chiều sâu hào. Trước khi đào cần kiểm tra hiện trạng các công trình ngầm hiện hữu, có biện pháp bảo vệ hoặc xử lý giao cắt theo phương án được phê duyệt.

Đáy hào cần được san phẳng và xử lý nền phù hợp. Nếu khu vực có nền đất yếu, cần có biện pháp gia cố để hạn chế lún hoặc biến dạng tuyến ống.

Bước 2: Rải lớp cát đệm

Sau khi hoàn thiện đáy hào, tiến hành rải lớp cát hoặc vật liệu đệm phù hợp theo thiết kế. Lớp đệm giúp tạo bề mặt bằng phẳng, hạn chế đá sắc nhọn và vật cứng tác động trực tiếp lên ống.

Vật liệu sử dụng để lấp quanh ống cần sạch, không lẫn sỏi đá có khả năng làm hư hại thành ống.

Bước 3: Đặt và kết nối ống luồn cáp ngầm

Tiến hành đặt ống theo đúng hướng tuyến, cao độ và khoảng cách thiết kế. Các đoạn ống được kết nối bằng phụ kiện tương thích, đảm bảo mối nối chắc chắn, không bị lệch hoặc tạo gờ gây cản trở khi kéo cáp.

Tại các đoạn chuyển hướng, cần tuân thủ bán kính uốn cho phép. Với tuyến dài hoặc có nhiều điểm rẽ, cần bố trí hố kéo cáp hoặc điểm tiếp cận kỹ thuật theo thiết kế để thuận tiện cho quá trình thi công và bảo trì.

Bước 4: Luồn cáp vào hệ thống ống

Trước khi kéo cáp, cần kiểm tra lòng ống, loại bỏ vật cản và đảm bảo tuyến ống thông suốt. Có thể sử dụng dây mồi, con lăn hoặc thiết bị kéo cáp chuyên dụng.

Trong quá trình kéo cần kiểm soát lực căng, tốc độ kéo và bán kính uốn của cáp theo hướng dẫn của nhà sản xuất. Không kéo giật mạnh hoặc để cáp cọ xát với cạnh sắc tại các điểm nối.

Bước 5: Lấp đất và đầm nén

Sau khi hoàn thiện việc đặt ống và kiểm tra theo yêu cầu, tiến hành lấp đất từng lớp bằng vật liệu phù hợp. Phần đất tiếp xúc trực tiếp với ống cần được lựa chọn cẩn thận, không chứa vật sắc nhọn.

Công tác đầm nén phải thực hiện theo từng lớp và đáp ứng yêu cầu tải trọng thiết kế. Không sử dụng thiết bị đầm có lực tác động vượt quá khả năng chịu tải của ống khi lớp đất bảo vệ chưa đủ chiều dày.

Ngoài ra, cần bố trí băng cảnh báo hoặc mốc nhận biết tuyến cáp theo hồ sơ thiết kế và quy định áp dụng để hỗ trợ công tác quản lý, sửa chữa sau này.

3.3. Tiêu chuẩn lắp đặt cáp trong công trình công nghiệp theo TCVN 9208:2012

Bên cạnh TCVN 7997:2009, TCVN 9208:2012 là tài liệu cần tham khảo khi thi công hệ thống cáp và dây dẫn điện trong các công trình công nghiệp.

• Tiêu chuẩn này áp dụng cho việc lắp đặt cáp và dây dẫn điện sử dụng điện áp xoay chiều đến 24 kV và điện áp một chiều đến 1.500 V. Các phương thức lắp đặt được đề cập gồm:

• Lắp đặt cáp trên khay cáp, thang cáp và hộp cáp.

• Lắp đặt trong ống luồn dây, rãnh cáp và hầm cáp.

• Lắp đặt trong khối ống cáp.

• Chôn cáp dưới đất hoặc treo trên dây thép đỡ cáp.

3.4. Kiểm tra vận hành và nghiệm thu trước khi lấp hào

Kiểm tra và nghiệm thu là bước không thể bỏ qua trước khi hoàn thiện công trình. Việc kiểm tra giúp phát hiện các lỗi kỹ thuật, hạn chế nguy cơ sự cố sau khi tuyến cáp đã được chôn lấp.

Kiểm tra hệ thống ống luồn:

• Kiểm tra vị trí, cao độ và hướng tuyến so với bản vẽ thiết kế.

• Kiểm tra tình trạng biến dạng, nứt vỡ hoặc móp méo của ống.

• Kiểm tra các mối nối, phụ kiện và vị trí chuyển hướng.

• Kiểm tra khả năng thông suốt của lòng ống bằng phương pháp phù hợp.

• Kiểm tra các điểm chờ, hố kéo cáp và đầu ống theo thiết kế.

Kiểm tra chất lượng cáp điện:

• Kiểm tra ngoại quan, lớp vỏ và các vị trí đầu cáp.

• Đo điện trở cách điện bằng thiết bị phù hợp với cấp điện áp và hướng dẫn của nhà sản xuất.

• Kiểm tra thông mạch, thứ tự pha và các thông số điện cần thiết.

• Thực hiện các phép thử nghiệm chuyên ngành theo cấp điện áp, loại cáp và yêu cầu nghiệm thu của dự án.

Hoàn thiện hồ sơ nghiệm thu:

Sau khi hoàn tất kiểm tra, cần lập biên bản nghiệm thu và hồ sơ hoàn công, trong đó thể hiện vị trí tuyến cáp, cao độ, chủng loại ống, loại cáp, vị trí mối nối và các hạng mục kỹ thuật liên quan.

Chỉ tiến hành lấp hào sau khi các hạng mục cần nghiệm thu đã được kiểm tra và chấp thuận theo quy trình quản lý chất lượng của công trình. Việc lưu trữ hồ sơ đầy đủ giúp thuận tiện cho công tác quản lý, sửa chữa và mở rộng hệ thống trong tương lai.

Việc tuân thủ tiêu chuẩn cáp ngầm và lựa chọn đúng ống luồn bảo vệ là yếu tố quan trọng để xây dựng hệ thống hạ tầng điện an toàn, ổn định và có tuổi thọ lâu dài. Từ cấu tạo cáp, cấp điện áp, khả năng cách điện đến độ bền cơ học của ống, tất cả đều cần được tính toán đồng bộ với điều kiện thi công thực tế.

Đối với các công trình điện ngầm, nhà thầu và chủ đầu tư cần xác định đúng tiêu chuẩn áp dụng cho từng cấp điện áp, lựa chọn cáp và ống bảo vệ có thông số kỹ thuật phù hợp, đồng thời tuân thủ yêu cầu về độ sâu chôn cáp, kích thước ống và biện pháp thi công. Đây là những yếu tố quan trọng giúp hạn chế sự cố và tối ưu chi phí vận hành, bảo trì trong dài hạn.

Quý nhà thầu, kỹ sư và chủ đầu tư có nhu cầu tư vấn kỹ thuật hoặc tìm mua ống nhựa, phụ kiện chuyên dụng cho hệ thống cáp ngầm, vui lòng liên hệ xưởng GoMax qua hotline 0961 361 736 để được hỗ trợ lựa chọn vật tư phù hợp và nhận báo giá nhanh chóng.